Συμπόσια
Αρχική » Πληροφοριακό Υλικό » Πληροφοριακό υλικό » Συμπόσια

Η Επιτροπή του ΙΑΕΝ οργάνωσε τρία Διεθνή Συμπόσια (τα δύο πρώτα σε συνεργασία με την Εταιρεία Μελέτης Νέου Ελληνισμού). Στα Συμπόσια έγιναν 120 περίπου ανακοινώσεις από ξένους και Έλληνες ερευνητές. Από τις έρευνες του ΙΑΕΝ προέρχονται 50 περίπου ανακοινώσεις. Ακολουθούν τα περιεχόμενα των Πρακτικών.


Α΄ Διεθνές Συμπόσιο, Ιστορικότητα της παιδικής ηλικίας και της νεότητας (Αθήνα, 1-5 Οκτωβρίου 1984)
Τα Πρακτικά του Συμποσίου εκδόθηκαν ξεχωριστά στα ελληνικά και στα γαλλικά: ΙΑΕΝ, αρ. 1, τ. Α΄- Β΄, Αθήνα 1986, σ. 725 και αρ. 6, Αθήνα 1986, σ. 709.

Πρόγραμμα του συμποσίου 9-22

Εναρκτήρια συνεδρία 23-33

Η πολλαπλότητα των προσεγγίσεων, Ι 35-153

1. José Gentil Da Silva , Η ιστορικότητα της παιδικής ηλικίας και της νεότητας στην πρόσφατη ιστορική παραγωγή 37-38
2. Ματούλα Τομαρά-Σιδέρη, Νίκος Σιδέρης, Συγκρότηση και διαδοχή των γενεών στην Ελλάδα στο πρώτο μισό του 19ου αιώνα: η δημογραφική τύχη της νεότητας 79-89
3. Αριστοτέλης Σταυρόπουλος, Στοιχεία και προβληματισμοί για τη νοσολογία της νεότητας του 19ου αιώνα μέσα από δύο επιστημονικές προσεγγίσεις της εποχής 91-114
4. Ugo Fabietti , Η “οικοδόμηση” της νεότητας: μία ανθρωπολογική προοπτική 115-123
5. Κατερίνα Μαρινάκη-Βασιλειάδη, Ελληνικές φυλακές ανηλίκων: η εξέλιξη του θεσμού (1924-1982) 125-129
6. Gérard Mauger , Η κατηγορία της νεότητας: προσπάθειες δόμησης κοινωνιολογικών αντικειμένων 131-146
Παρεμβάσεις: Χάρης Μπαμπούνης 147-153

Η πολλαπλότητα των προσεγγίσεων, ΙΙ 155-215

7. Michelle Dean , Η νεολαία στους χώρους της βιομηχανικής και μεταβιομηχανικής πόλης 157-168
8. Ελένη Καλαφάτη, Τα σχολικά κτίρια της πρωτοβάθμιας; εκπαίδευσης τον 19ο αι. 169-175
9. Κωνσταντίνα Μπάδα-Τσομώκου, Παιδικοί-νεανικοί ενδυματολογικοί κώδικες και το κοινωνικο-ιστορικό τους ισοδύναμο στην Ήπειρο 177-191
10. Αλέξης Πολίτης, Ηλικίες, χρόνος, ώρα, στον κώδικα του προφορικού πολιτισμού 193-199
11. Paulette Couturier , Το παιδί και ο λύκος: από την πραγματικότητα στο μύθο 201-215

Στον μεγάλο ιστορικό χρόνο: πρακτικές, νοοτροπίες, αναπαραστάσεις 217-299

12. Στέλλα Γεωργούδη, Νέοι, νέες και ζωικός κόσμος: στοιχεία του αρχαιοελληνικού λόγου για τη νεότητα 219-225
13. Jacques Le Goff , Ο βασιλιάς παιδί στη μοναρχική ιδεολογία της μεσαιωνικής Δύσης 227-248
14. Reyna Pastor , Η εικόνα και ο ρόλος της “juventus” στη μεσαιωνική Ισπανία 249-260
15. Evelyne Patlagean , Η ενηλικίωση στο Βυζάντιο στο 13ο και 14ο αιώνα 261-269
16. Ηλίας Αντωνόπουλος, Προλεγόμενα για μια τυπολογία της παιδικής ηλικίας και της νεότητας στη βυζαντινή εικονογραφία 271-286
17. Έμη Βαϊκούση, Χρηστοήθειες και διαμόρφωση της συμπεριφοράς των νέων στην ελληνική κοινωνία (18ος-19ος αι.) 287-299
18. José Gentil Da Silva , Βιβλιογραφική συναγωγή 301-370

Η εργασία και η εκμάθηση 383-445

19. Marcel Couturier , Η ένταξη των νέων στην ενεργό ζωή στην εθιμική Γαλλία, 1368-1789 385-393
20. Γιώργος Παπαγεωργίου, Η μαθητεία στις συντεχνίες κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας 395-405
21. Βικτωρία Νικήτα, Εκμάθηση και αυθεντία στους μαστόρους της Δυτικής Μακεδονίας: οι “παρέες” σε τρεις γενεές 407-415
22. Μιχάλης Ρηγίνος, Μορφές παιδικής εργασίας στην ελληνική βιομηχανία-βιοτεχνία, 1909-1936 417-423
23. Ελένη ΕλεγμίτουΑλεξάνδρα Μπακαλάκη, Εγχειρίδια οικιακής οικονομίας: παλιές και νέες εκδοχές των γυναικείων καθηκόντων 425-440
24. Ευγενία Μπουρνόβα, Η νεολαία της Ραψάνης: έρευνα στην ιστορική δημογραφία και στην κοινωνική και οικονομική ιστορία 441-445

Διάχυση των ιδεολογιών και εκπαίδευση 447-514

25. Μπάμπης Νούτσος, Οι παρομοιώσεις για το παιδί στη νεοελληνική παιδαγωγική 449-456
26. Βασιλική Μπόμπου-Σταμάτη, Τα ανέκδοτα καταστατικά του σωματείου (Nazione) των Ελλήνων φοιτητών του Πανεπιστημίου της Πάδοβας (17ος-18ος αι.) 457-472
27. Κώστας Λάππας, Οι φοιτητές του Πανεπιστημίου Αθηνών στον 19ο αιώνα: ένα πρόγραμμα έρευνας 473-478
28. Σιδηρούλα Ζιώγου-Καραστεργίου, “Φρονίμους δεσποινίδας και αρίστας μητέρας:: στόχοι παρθεναγωγείων και εκπαιδευτική πολιτική στον 19ο αιώνα 479-496
29. Αλέξης Δημαράς, Από τις σχολικές στις μαθητικές κοινότητες: εξέλιξη ή παρεξήγηση ενός θεσμού; 497-501
Παρεμβάσεις: Χάρης Μπαμπούνης, Χρήστος Δ. Λάζος, Ελένη Φουρναράκη 503-514

Διάχυση των ιδεολογιών: Πολιτική και λογοτεχνία 515-579

30. Βίκυ Πάτσιου, Η Διάπλασις των παίδων και οι προσανατολισμοί της νεότητας: η επιθυμία και η ανάγκη (1879-1922) 517-522
31. Βασιλική Κολυβά, Η εικόνα του νέου στο μυθιστόρημα του μεσοπολέμου. Από τις περιπτώσεις των μυθιστορημάτων Θεοτοκά, Πολίτη, Τερζάκη, Καραγάτση, Πετσάλη 523-527
32. Χάρης Καμπουρίδης, Παιδική παραλογοτεχνία στην Ελλάδα (1945-1967): Τα ελληνικά περιοδικά περιπετειών για παιδιά και η σχέση τους με την ιδεολογία της εποχής 529-543
33. Μάρθα Καρπόζηλου, Άννα Ματθαίου, Λ. Καρυάτογλου, Κ. Τσικνάκης, Αγγελική Πανοπούλου, Οντέτ Βαρών, Νεανικός τύπος 1830-1944 545-573
Παρέμβαση: Δημήτρης Κυρτάτας 575-579

Γενεές και πρωτοπορίες 581-682

34. Antonio Santoni Rugiu , Κινήματα της νεολαίας στην προφασιστική και μεταφασιστική Ευρώπη 583-592
35. Αντώνης Λιάκος, Η εμφάνιση των νεανικών οργανώσεων. Το παράδειγμα της Θεσσαλονίκης 593-619
36. Carmen Βetti , Η ένταξη των παιδιών και της νεολαίας κατά την διάρκεια του φασιστικού καθεστώτος στην Ιταλία 621-629
37. Αθανασία Μπάλτα, Το περιοδικό της Ε.Ο.Ν. Η Νεολαία: σκοποί και απήχηση 631-639
38. Γιώργος Μαργαρίτης, Από τη μεταγραφή της ιστορίας στην αναδημιουργία της: το παρελθόν και η διδασκαλία του στην εποχή της ΕΠΟΝ 641-647
39. Τόνια Κιουσοπούλου, Η ηλικία του πολιτικού προσωπικού στην Επανάσταση του 1821 και την περίοδο του Καποδίστρια (1821-1832) 649-655
40. Ρένα Σταυρίδη-Πατρικίου, Η Φοιτητική Συντροφιά (1910) και το πρόβλημα της προσέγγισης των πρωτοποριακών κινημάτων 657-665
41. Γιώργος Γ. Αλισανδράτος, Ο “Ακαδημαϊκός Όμιλος” της Φιλοσοφικής σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών (1925-1936) 667-680
Παρέμβαση: Γιάννης Μεταξάς 681-682

Καταληκτήρια συνεδρία 683-707



Β΄ Διεθνές Συμπόσιο, Πανεπιστήμιο: Ιδεολογία και Παιδεία. Ιστορική διάσταση και προοπτικές (Αθήνα, 21-26 Σεπτεμβρίου 1987)
Συνέπεσε με τον εορτασμό των 150 χρόνων του Πανεπιστημίου Αθηνών. Τα Πρακτικά του Συμποσίου εκδόθηκαν: ΙΑΕΝ αρ. 19, τ. Α΄, Β΄, Αθήνα 1989, σ. 657.

Πρόγραμμα του συμποσίου 8-30

Εναρκτήρια συνεδρία 31-54

1. Κ.Θ. Δημαράς, Ιδεολογήματα στην αφετηρία του ελληνικού Πανεπιστημίου 43-54

Οι απαρχές των Πανεπιστημίων στη Δυτική Ευρώπη 55-80

2. Alberto Tenenti, L’ essor des Universités en Europe: XIIIe-XVIe 57-65
3. Ρίκα Μπενβενίστε, Τα μεσαιωνικά Πανεπιστήμια: κοινωνικές όψεις και πολιτικός ρόλος 67-80

Οι πρώτες δεκαετίες του ελληνικού Πανεπιστημίου 81-47

4. Αλόη Σιδέρη, Εν Εσπερία τα φώτα 83-98
5. Στέριος Φασουλάκης, Γερμανικές καταβολές του ελληνικού πανεπιστημίου και ελληνικές αμφισβητήσεις του γερμανικού πανεπιστημίου 99-104
6. Σπύρος Τρωϊάνος, Το Πανεπιστήμιο Αθηνών το 1879/1880, όπως το είδε ένας Γερμανός επισκέπτη 105-111
7. Τριαντάφυλλος Σκλαβενίτης, Η βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Αθηνών (19ος αιώνας) 113-119
8. Χρήστος Λούκος, Επίπεδο ζωής ενός καθηγητή Πανεπιστημίου στα μέσα του 19ου αιώνα: Αλέξιος Πάλλης 121-136
9. Κώστας Λάππας, Το διδακτικό προσωπικό του Πανεπιστημίου Αθηνών τον ΙΘ΄αιώνα 137-147

Πανεπιστημιακές πραγματικότητες: Σχολές-ισορροπίες-οικονομικά 149-243

10. Αγγελική Φενερλή, Σπουδές και σπουδαστές στο Πολυτεχνείο (1860-1870) 151-166
11. Ελένη Καλαφάτη, Το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο στο γύρισμα του αιώνα: επαγγελματικές διέξοδοι των αποφοίτων και θεσμικό καθεστώς του ιδρύματος 167-183
12. Γεράσιμος Η. Πεντόγαλος, Ιδεολογία μαθητών και φοιτητών της Ιατρικής Σχολής του Οθωνικού Πανεπιστημίου 185-199
13. Αριστοτέλης Κ. Σταυρόπουλος, Γεωγραφία των ιδεών και διαμόρφωση της ιατρικής εκπαίδευσης στην Ελλάδα 201-213
14. Ρένα Σταυρίδη-Πατρικίου, Οι ενδοπανεπιστημιακές ισορροπίες και η ανατροπή τους (1910-1926) 215-222
15. Βάσω Θεοδώρου, Οι δωρεές των Ελλήνων του εξωτερικού στο Πανεπιστήμιο τον 19ο αιώνα: η εξέλιξη της πρακτικής 223-234
16. Αλίκη Βαξεβάνογλου, Άνθρωποι των επιχειρήσεων και Πανεπιστήμιο 235-243

Φοιτητές και φοιτητικά κινήματα 245-333

17. Χρήστος Λάζος, Ένοπλα φοιτητικά σώματα (1862-1897). Η περίπτωση της “Πανεπιστημιακής Φάλαγγας” 247-255
18. Nadja Danova, Les étudiants bulgares à l’ Université d’ Athènes 257-269
19. Σιδηρούλα Ζιώγου-Καραστεργίου, Φοιτήτριες στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας (1890-1925): πρώτες προσπάθειες, κοινωνική σύνθεση, διεκδικήσεις 271-276
20. Γιώργος Μαργαρίτης, Πανεπιστήμιο και ηρωικός θάνατος (1897-1922): Ιδεολογία, συμβολισμοί, τελετουργίες 277-288
21. Γεώργιος Δ. Μεταλληνός, Ο αγώνας των φοιτητών της Θεολογίας το 1962 και το φοιτητικό κίνημα 289-298
22. Σπύρος Λουκάτος, Η φοιτητική κοινότητα στο β΄ μισό του 19ου αιώνα. Ιδεολογικοί προσανατολισμοί και οι σύμφυτες προς αυτούς δραστηριότητες, ενέργειες και γεγονότα 299-326
23. Αντώνης Λιάκος, Σκέψεις για την ιστορία του φοιτητικού κινήματος 327-333

Βαλκανικοί πατριωτισμοί 347-420

24. Vărban Todorov, Main Stages in the Development of Sofia University 349-359
25. Jorgo Bulo, L’ affirmation de l’ identité nationale et l’ Université en Albanie 361-367
26. Aleco Minga, L’ Université et son rôle dans le progrès social et l’ emancipation spirituelle de la société albanaise 369-375
27. Ivan Djuric , Ιστορική αλήθεια, βαλκανικοί πατριωτισμοί και εθνογενέσεις στην παιδεία 377-385
28. Βικτωρία Γ. Σολομωνίδη, Ιωνικό Πανεπιστήμιο Σμύρνης: συμβολή στην ειρηνική συνύπαρξη 387-396
29. Σπύρος Μαρκέτος, Η ίδρυση του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κριτική στο Πανεπιστήμιο της Αθήνας 397-420

Παιδαγωγικές και κοινωνικές όψεις 421-506

30. Αποστόλης Ανδρέου, Η μετεκπαίδευση των δασκάλων στο Πανεπιστήμιο Αθηνών (1922-1964) 423-444
31. Παναγιώτης Παπακωνσταντίνου, Το Πανεπιστήμιο Αθηνών και η παιδαγωγική κατάρτιση των εκπαιδευτικών της Μέσης Εκπαίδευσης (1880-1970) 445-460
32. Βάσιας Τσοκόπουλος, Επιλογή σπουδών και παραγωγικές δυνάμεις: μια περιοδολόγηση (1837-1930) 461-469
33. Ιωάννα Λαμπίρη-Δημάκη, Η συμβολή των νομικών σπουδών στη διαμόρφωση των ελίτ: από τα πορίσματα μιας έρευνας 471-481
34. Μαρία Ηλιού, Το διδακτικό προσωπικό των ελληνικών Ανωτάτων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων: ταυτότητα και εξέλιξη 483-496
35. Παρέμβαση: Χάρης Μπαμπούνης, Η τριτοβάθμια εκπαίδευση στα βιβλία Ιστορίας της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης 497-506

Το παρελθόν που υποθηκεύει το μέλλον 507-538

36. Παναγιώτης Νούτσος, Η Φιλοσοφική Σχολή ως “Πανδιδακτήριον”. Επιστημολογικές και ιδεολογικές συνιστώσες των προτάσεων για την αναμόρφωση των πανεπιστημιακών θεσμών στην Ελλάδα 509-515
37. Κώστας Β. Κριμπάς, Επιστημονική έρευνα στην ημιπεριφέρεια: ο μηχανισμός παρεμπόδισης από την μητρόπολη 517-531
38. Βασίλης Κρεμμυδάς, Δωρεάν Παιδεία ή η “εκπαίδευση” του Μεσοστρώματος 533-538

Λογοτεχνία, Πολιτική και Ιδεολογία 539-601

39. Παντελής Αργύρης, Πανεπιστημιακές έριδες: η περίπτωση του Δ. Bεναρδάκη και του Κ.Κόντου 541-556
40. Bενετία Αποστολίδου, Ο Κωστής Παλαμάς και το Πανεπιστήμιο 557-563
41. Ερασμία-Λουϊζα Σταυροπούλου, Το Πανεπιστήμιο και οι φοιτητές στη νεοελληνική πεζογραφία 565-586
42. Άννα Φραγκουδάκη, Η πανεπιστημιακή γλώσσα 587-591
43. Παναγιώτης Μουλλάς, Ποίηση και ιδεολογία: οι αθηναϊκοί πανεπιστημιακοί διαγωνισμοί (1851-1877) 593-601

Διδακτική και Ιστορία (Στρογγυλή Τράπεζα) 603-649

44 Εισηγητές: Σπύρος Ασδραχάς, Maurice Aymard , Έλλη Γιωτοπούλου-Σισιλιάνου, José Gentil Da Silva , Ivan Djuric , Alberto Tenenti
45 Maurice Godelier, La constitution de l’ Anthropologie Sociale comme discipline scientifique et objet d’ enseignement 641-649


Γ΄ Διεθνές Συμπόσιο, Οι χρόνοι της ιστορίας για μια ιστορία της παιδικής ηλικίας και της νεότητας (Αθήνα, 17-19 Απριλίου 1997)
 
Τα Πρακτικά του Συμποσίου εκδόθηκαν: ΙΑΕΝ αρ. 33, Αθήνα 1998, σ. 399+16εικόνες

Πρόγραμμα του Συμποσίου 7-15
Κατάλογος συνέδρων 16-24
Προσφωνήσεις 27-33

Οι εκπαιδευτικοί μηχανισμοί 35-72

1. Γιάννης Κόκκωνας, Ο “πολύτιμος καιρός” των μαθητών του Κεντρικού Σχολείου 37-53
2. Κωνσταντίνα Ζορμπαλά, Έλληνες φοιτητές στα γερμανικά Πανεπιστήμια κατά τον 19ο αιώνα 55-62
3. Βαγγέλης Καραμανωλάκης, Η εισαγωγή της φροντιστηριακής ιστορικής διδασκαλίας στο πρόγραμμα σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών 63-72

Εργασία και πολιτική 73-137

4. Μαρία Παπαθανασίου, Η οικονομική λειτουργία των παιδιών στα φτωχότερα στρώματα της Αυστρίας (1880-1940). Σκέψεις για μια μικροϊστορία της παιδικής ηλικίας στη σχέση της με ιστορικούς χρόνους 75-87
5. Ζιζή Σαλίμπα, Η πολυτέλεια του φτωχού: Η καθαριότητα της νέας εργάτριας στον πατερναλιστικό λόγο του 19ου αιώνα 89-97
6. Μαρία Κορασίδου, Για την προστασία της υγείας των παιδιών τον 19ο αιώνα 99-104
7. Τασούλα Βερβενιώτη, Η αναδιευθέτηση του χώρου και του χρόνου των νέων στην Ελλάδα του μεσοπολέμου, από τη σκοπιά των κοριτσιών 105-116
8. Στρατής Μπουρνάζος, Στρατόπεδο Μακρονήσου, 1947-1950. Εθνική και αντικομμουνιστική αγωγή 117-137

Στους χρόνους της Ανθρωπολογίας και των νοοτροπιών 139-211

9. Αλέξάνδρα Μπακαλάκη, Ανθρωπολογικές προσεγγίσεις της ηλικίας 141-156
10. Μαρία Μήτσου, Παραμυθική αφήγηση. Η πορεία προς τον αρχέγονο χρόνο 157-164
11. Δέσποινα Δαμιανού, Το παραμύθι και οι επιλογές του εκπαιδευτικού Δημοτικισμού 165-172
12. Αναστασία Παπαδία-Λάλα, Παιδί και διοίκηση στις βενετοκρατούμενες ελληνικές περιοχές 173-180
13. Μιχαήλ Βαρλάς, Οι παράλληλοι χρόνοι. Ο κύκλος της ζωής στα πλαίσια της κοινότητας (Χίος 17ος-18ος αι.) 181-190
14. Άννα Ματθαίου, Οι διάρκειες των συμβόλων γύρω από την παιδική ηλικία. Ιστορία-Λαογραφία 191-200
15. Έφη Κάννερ, Φιλανθρωπικός λόγος, ορφανά και αποκρυστάλλωση κοινωνικών ταυτοτήτων στην ελληνορθόδοξη κοινότητα της Κωνσταντινούπολης (1861-1912) 201-211

Στον κόσμο της Τέχνης 213-270

16. Ηλίας Αντωνόπουλος, Παιδαριογέρων: Η απεικόνιση της πρώιμης σοφίας 215-231
17. Μαριέττα Σέρβου, Ανήσυχοι και νέοι γύρω στα 1845 233-241
18. Ράνια Πολυκανδριώτη, Οι χρόνοι της Ιστορίας στα αναγνωσματάρια και τα παιδικά διηγήματα του Α. Π. Κουρτίδη 243-252
19. Αγγέλα Καστρινάκη, Νεαροί καλλιτέχνες στην ελληνική πεζογραφία. Η κουλτούρα του εγωτισμού και κάποιες “ελλείψεις” 253-263
20. Ελίζα-Άννα Δελβερούδη, Οι νέοι διασκεδάζουν: Ελεύθερος χρόνος και ψυχαγωγία στις κωμωδίες του ελληνικού κινηματογράφου 265-270

Ελεύθερος χρόνος και αθλητισμός 271-345

21. Χριστίνα Κουλούρη, Η ώρα του σώματος: Αθλητισμός, άσκηση και ψυχαγωγία στο ελληνικό κράτος (1870-1922) 273-286
22. Μηνάς Δημητρίου, Ο σχολικός αθλητισμός κατά την οθωνική περίοδο (1833-1862). Ανατομία μιας ατελούς απόπειρας μεταφύτευσης του γερμανικού γυμναστικού συστήματος 287-292
23. Ελένη Φουρναράκη, Σωματική αγωγή των δύο φύλων στην Ελλάδα του 19ου αιώνα 293-315
24. Γιώργος Κόκκινος, Υγεία, αλκή, καλοκαγαθία: Ορθόδοξη Εκκλησία και σωματική αγωγή. Οι αντιστάσεις και η βαθμιαία προσαρμογή 317-345

Στρογγυλή Τράπεζα 347-393

25. Ιστορία της παιδικής ηλικίας και της νεότητας: Οι ιστοριογραφικές οπτικές και οι χρόνοι τους 349-369
Συντονιστής: Σπύρος Ασδραχάς
Εισηγητές: Φίλιππος Ηλιού, Didier Lett , Ελεωνόρα Σκουτέρη-Διδασκάλου, Bernard Vernier
26. Bernard Vernier, L’ importance du nom et de la ressemblance supposée dans le destin affectif et social des enfants 370-383
27. Didier Lett, Temps de l’ enfance, temps du récit, temps de Dieu dans les récits de miracles des XIIe-XIVe siècles 384-393